Các bước cần làm khi bắt đầu dự án kinh doanh của bạn

Tôi từng nghĩ bắt đầu kinh doanh nghĩa là phải có kế hoạch dày, đăng ký công ty, thuê văn phòng, làm logo đẹp. Sau vài năm nhìn lại thì hầu hết những thứ đó không cần thiết ở giai đoạn đầu. Cái thực sự cần thiết lại đơn giản hơn và ít glamour hơn nhiều.

Bước 1: Xác định bạn giải quyết vấn đề gì cho ai

Trước khi nghĩ đến tên công ty hay sản phẩm trông như thế nào, hãy trả lời được câu này: vấn đề cụ thể của ai mà bạn đang giải quyết? Càng cụ thể càng tốt. Không phải "giúp doanh nghiệp tăng trưởng" mà là "giúp các tiệm ăn nhỏ ở Việt Nam quản lý đơn hàng online mà không cần nhân viên chuyên IT". Sự cụ thể giúp bạn biết khách hàng của mình là ai và sau này nói chuyện với họ dễ hơn rất nhiều.

Bước 2: Nói chuyện với khách hàng tiềm năng trước khi làm gì hết

Nhiều người bỏ hàng tháng trời xây sản phẩm rồi mới đi hỏi khách hàng có muốn dùng không. Làm ngược lại sẽ tiết kiệm rất nhiều công sức. Tìm 5 đến 10 người thuộc nhóm khách hàng bạn nhắm tới, hỏi họ về vấn đề bạn đang giải quyết, cách họ đang xử lý hiện tại, và họ sẵn sàng trả bao nhiêu cho một giải pháp tốt hơn. Đừng pitch, chỉ nghe. Câu trả lời sẽ thay đổi rất nhiều thứ trong kế hoạch của bạn.

Bước 3: Bán trước khi có sản phẩm hoàn chỉnh

Cách nhanh nhất để biết ý tưởng của bạn có giá trị không là xem có ai chịu trả tiền cho nó không. Không cần sản phẩm hoàn chỉnh. Bạn có thể bán bằng một slide deck, một mô tả dịch vụ, hay thậm chí chỉ một cuộc trò chuyện. Nếu bạn có thể lấy được đơn hàng hoặc tiền đặt cọc trước khi xây, bạn đã validate được ý tưởng theo cách thực tế nhất có thể.

Bước 4: Làm phiên bản nhỏ nhất có thể chạy được

MVP (minimum viable product) là khái niệm quen thuộc nhưng hay bị hiểu sai. MVP không phải là sản phẩm xấu hay làm ẩu, mà là phiên bản đơn giản nhất vẫn giải quyết được vấn đề cốt lõi cho khách hàng. Loại bỏ mọi tính năng không cần thiết ở bước đầu. Mục tiêu là học nhanh, không phải ra mắt hoàn hảo.

Bước 5: Đặt target rõ ràng cho 90 ngày đầu

Thay vì nghĩ dài hạn quá, hãy tập trung vào 90 ngày đầu tiên. Bạn muốn có bao nhiêu khách hàng? Doanh thu mục tiêu là bao nhiêu? Metric nào cho thấy bạn đang đi đúng hướng? Khoảng thời gian ngắn giúp bạn giữ được focus và điều chỉnh nhanh khi cần. Kế hoạch 5 năm nghe hay nhưng hiếm khi đúng ở giai đoạn này.

Bước 6: Đăng ký pháp lý khi bạn thực sự cần

Nhiều người đăng ký công ty từ sớm vì nghĩ đó là bước đầu tiên. Thực ra không cần vội. Hãy đăng ký khi bạn có giao dịch thực tế cần hóa đơn, khi bạn cần mở tài khoản ngân hàng doanh nghiệp, hoặc khi đối tác yêu cầu. Làm pháp lý quá sớm chỉ tốn thêm chi phí và đầu óc cho việc không tạo ra giá trị ở giai đoạn này.

Tóm lại, trình tự quan trọng hơn là làm đủ mọi thứ. Tìm vấn đề, xác nhận có người cần, bán thử, rồi mới xây. Phần lớn những rắc rối khi khởi nghiệp đến từ việc làm ngược lại trình tự này.